WordPress-i 5 dəfə tez aç
LiteSpeed Cache (LSCache) - WordPress üçün ən sürətli pulsuz cache plugindir. 5 dəqiqəyə quraşdırılır, saytın yüklənmə vaxtını 4-5 dəfə azaldır. Bu bələdçidə təhlükəsiz default ayarları görəcəksiniz.
Məqalə icmalı
Niyə LiteSpeed Cache?
WordPress üçün dəyərli onlarla cache plugin var: W3 Total Cache, WP Rocket, WP Super Cache, WP Fastest Cache. Lakin LiteSpeed Cache-in əsas üstünlüyü server-level inteqrasyondur.
LSCache vs digərləri
- WP Super Cache - PHP-də işləyir, hər istəkdə hələ də Apache prosesini yedirdir
- WP Rocket - pulsuz deyil (50 USD/il), bənzər nəticə
- LSCache - LiteSpeed server-də NATIVE işləyir, PHP-ə dəymədən HTML qaytarır → 10x sürət
Hostinq.az-da bütün hosting paketləri LiteSpeed serverdədir, ona görə LSCache ideal seçimdir.
Necə işləyir: Sayta istək gəldikdə LiteSpeed əvvəlcə cache-də static HTML axtarır. Tapsa - birbaşa qaytarır (1-2 ms). Tapmasa - PHP işə salır, nəticəni cache-yə yazır.
Plugin install
- WordPress admin panelinə daxil olun (
saytinız.az/wp-admin) - Sol menyuda Plugins → Add New
- Axtarış sahəsinə
LiteSpeed Cacheyazın - LiteSpeed Technologies tərəfindən təqdim olunan plugin-i tapın (5+ milyon aktiv install)
- Install Now → Activate
Aktivləşdirdikdən sonra sol menyuda yeni LiteSpeed Cache elementi görünəcək. Default ayarlarla onsuz da cache aktivdir, amma daha yaxşı performans üçün bir-iki ayar dəyişməyə dəyər.
Page Cache ayarları (vacib hissə)
LiteSpeed Cache → Cache menyusuna gedin. Aşağıdakı default ayarlar əksər saytlar üçün təhlükəsizdir:
1. Cache
Enable Cache: ONCache Logged-in Users: OFF (admin və müştərilər cache-dən kənar qalır)Cache Commenters: OFFCache REST API: ONCache Login Page: ONCache PHP Resources: ON
2. TTL (Time to Live)
Default Public Cache TTL: 3600 (1 saat - xəbər saytı), ya da 604800 (1 həftə - şirkət saytı)Default Private Cache TTL: 1800Default Front Page TTL: eyni Public TTL ilə
3. Purge
Bu səhifə cache-i nə vaxt avtomatik təmizləməli olduğunu müəyyənləşdirir. Default-lar yaxşıdır - yalnız Auto Purge Rules-da "Post - Published" və "Post - Updated" işarələnməlidir.
4. Excludes (cache-dən kənar tutulan səhifələr)
- Səbət və ödəniş səhifələri (WooCommerce:
/cart,/checkout,/my-account) - bunlar dinamik olmalıdır
5. Object Cache (vacib!)
Hostinq.az-da Redis aktivdir. Object Cache → Method: Redis, Host: 127.0.0.1, Port: 6379. "Save Changes" basın və "Test Connection" → yaşıl olsun.
Cache + Object Cache fərqi: Cache HTML-i bütöv saxlayır (page cache). Object Cache MySQL sorğularını yadda saxlayır (database cache). İkisi birlikdə işləsə sürət 10x artır.
Optimization (DİQQƏTLİ olun!)
LiteSpeed Cache çoxlu "optimization" funksiyalarına malikdir - CSS minify, JS combine, lazy load və s. Bunlar sürəti artırır, AMMA bəzi temaları sındıra bilər. Aşağıdakı ardıcıllıqla aktivləşdirin:
CSS Optimization
CSS Minify: ON - yalnız boşluqları silər, təhlükəsizCSS Combine: TEST - birləşdirir, bəzi temaları sındıra bilərCSS HTTP/2 Push: OFF - köhnəlmişdir
JS Optimization
JS Minify: ONJS Combine: TEST - yoxlayın saytda heç nə sınmadıJS Deferred: TEST - slider və popup-lar gec yüklənə bilər
Media Optimization
Lazy Load Images: ON - ekrandakı şəkillər yüklənincə, aşağıdakılar gözləyirWebP Replacement: ON - istifadəçi WebP dəstəkləyirsə avtomatik versiyaya yönəlirImage Optimize→ "Send Optimization Request" - pulsuz WebP convert (QUIC.cloud)
Hər optimization-u TƏK-TƏK aktivləşdirin və saytı yoxlayın! Bir dəfəyə hamısını ON etsəniz, problem yaransa hansı səbəbi tapmaq çətin olar.
QUIC.cloud CDN (istəyə görə)
QUIC.cloud - LiteSpeed komandasının öz CDN-idir. Pulsuz tier-də ayda 12 GB trafik dəstəkləyir, kiçik bloglar üçün kifayətdir. AZ saytları üçün ÇOX FAYDALI OLMAYACAQ çünki Azərbaycanda CDN nodeu yoxdur - Bakıda hosting sürətli olduğundan onsuz da əlavə hop CDN-də xeyirsizdir.
Xarici auditoriyanız varsa (Türkiyə, Rusiya, Avropa) - CDN faydalıdır:
- LSCache → General → QUIC.cloud Settings
- "Request Domain Key" → CDN istəyini ya təsdiqləyirsiniz
- QUIC.cloud-a qeydiyyat → DNS-i onların serverlərinə yönləndirin
- CDN aktiv olur, statik fayllar (CSS, JS, şəkil) ən yaxın node-dan gəlir
Sürəti necə ölçmək?
Plugin quraşdırıldıqdan sonra saytın sürətini ölçən 3 ən yaxşı vasitə:
1. Google PageSpeed Insights
pagespeed.web.dev - sürət + UX skoru, Google-un öz alətidir. Mobile və Desktop ayrı-ayrı yoxlayır. Hədəf: 90+ skor.
2. GTMetrix
gtmetrix.com - daha detallı: yüklənmə vaxtı, request sayı, page size. Pulsuz, qeydiyyatla daha çox seçim.
3. WebPageTest
webpagetest.org - peşəkarlar üçün. Filmstrip, waterfall, multiple location. Ən geniş.
LSCache HIT yoxlama
Chrome DevTools (F12) → Network → Headers tab. x-litespeed-cache: hit görünməlidir → cache işləyir. miss görünsə - birinci hitdir, ikinci dəfə hit olacaq.
Problem həlləri
Sayt değişiklikləri görünmür
Cache köhnə versiyanı verir. LSCache → Purge → Purge All basın. Brauzeri də hard refresh edin (Ctrl+Shift+R).
JS Combine sonra slider/menyu sındı
Geri qayıdın: LSCache → Optimization → JS Combine OFF. Saytı yoxlayın.
CSS minify sonra dizayn pozulub
Eyni: CSS Minify, CSS Combine OFF.
Object Cache test fail
Redis aktiv deyil və ya parol istəyir. Hostinq dəstək: cPanel → Email → "Redis Object Cache Status" yoxlayın.
Tez-tez verilən suallar
LSCache pulsuzdur, məhdudiyyəti varmı?
Tam pulsuz, məhdudiyyət yoxdur. QUIC.cloud CDN-də istəyə görə pullu plan var (12 GB üstü).
WP Rocket vs LSCache - fərq?
LSCache LiteSpeed serverdə (Hostinq.az) işləsə daha sürətlidir. WP Rocket Apache/Nginx-də işləyir, server-level entegrasiya yoxdur. LSCache pulsuzdur, WP Rocket 50 USD/il.
Saytımı sındırdı plugin - geri qaytarmaq?
FTP/cPanel ilə wp-content/plugins/litespeed-cache qovluğunu adını dəyişdirin. WordPress avtomatik deaktivləşdirir, saytınız bərpa olur.
Hər sayt üçün lazımdır?
Statik saytlar (HTML) üçün lazım deyil - onsuz da sürətlidir. PHP-li saytlar (WordPress, Drupal, Joomla) üçün vacibdir.
Hostinq.az hostingi sayt sürətini 5x artırır
LiteSpeed serverlər + NVMe disklər + Redis cache - bütün paketlərdə daxildir. WordPress LSCache plugin-i pulsuzdur.
Hosting paketlərinə bax