Domen dəyişəndə SEO-nu itirməmək: 301 yönləndirmə planı
Domeni dəyişmək (məsələn, brend adı dəyişəndə və ya .com ünvanından .az ünvanına keçəndə) köhnə ünvanlar düzgün yönləndirilməsə, Google üçün sıfırdan yeni sayt deməkdir. Qısa cavab: hər köhnə URL-i uyğun yeni URL-ə 301 ilə yönləndirin, Search Console-da ünvan dəyişikliyini bildirin və köhnə domeni ən azı bir il əlinizdə saxlayın. Aşağıda bunu addım-addım necə edəcəyinizi izah edirik.
Niyə trafik düşür və 301 nə edir
Google hər səhifəni ayrıca qiymətləndirir: mövqe, backlinklər və tarixçə konkret URL-ə bağlıdır. Domen dəyişəndə bu URL-lər birdən yox olursa, axtarış motoru köhnə səhifələri 404 kimi görür və yeni domeni yenidən öyrənməyə başlayır.
301 (daimi yönləndirmə) Google-a "bu səhifə həmişəlik başqa ünvana köçüb" siqnalını verir və səhifənin siqnalları yeni URL-ə ötürülür. 302 (müvəqqəti) yönləndirmə köçmə üçün uyğun deyil. Keçiddən sonra bir neçə həftə mövqelərin tərəddüd etməsi normaldır, düzgün planla isə trafik adətən öz yerinə qayıdır.
1. URL xəritəsini hazırlayın
Köçürmədən əvvəl köhnə saytın bütün ünvanlarının siyahısını çıxarın. Mənbələr: sitemap.xml, Search Console-dakı "Səhifələr" hesabatı, ən çox ziyarət olunan səhifələr və ən çox xarici link alan səhifələr.
Sonra cədvəl qurun: sol sütunda köhnə URL, sağda yeni URL. Struktur dəyişmirsə (yalnız domen dəyişir), qayda sadədir. Slug-lar da dəyişirsə, hər sətri ayrıca uyğunlaşdırın.
- Hər köhnə səhifə ən yaxın mənalı yeni səhifəyə getsin, hamısı ana səhifəyə yox.
- Yönləndirmə zənciri qurmayın (A → B → C). Hər köhnə URL birbaşa son ünvana getsin.
- Silinən səhifələr üçün ən yaxın kateqoriyanı seçin. Uyğun səhifə yoxdursa, 410 və ya 404 qaytarmaq daha dürüstdür.
Bu, ümumi köçürmə planının bir hissəsidir. Hostinqi də eyni vaxtda dəyişirsinizsə, sayt köçürmə checklisti: 15 mərhələli plan yazısına da baxın.
2. Səhifə-səhifə 301 yönləndirmə qurun
Köhnə domen hostinqdə qalır və onun kök qovluğundakı .htaccess faylı bütün sorğuları yeni domenə ötürür. Apache və LiteSpeed serverlərində bu nümunə işləyir:
RewriteEngine On
# Ünvanı dəyişən səhifələr (xüsusi qaydalar əvvəl gəlir)
RewriteRule ^haqqimizda/?$ https://yenidomen.az/haqqinda/ [R=301,L]
RewriteRule ^xidmetler/sayt-qurma/?$ https://yenidomen.az/xidmetler/veb-sayt/ [R=301,L]
# Qalan bütün səhifələr eyni yolla yeni domenə
RewriteCond %{HTTP_HOST} ^(www\.)?kohnedomen\.az$ [NC]
RewriteRule ^(.*)$ https://yenidomen.az/$1 [R=301,L]
Xüsusi qaydalar ümumi qaydadan əvvəl yazılmalıdır, əks halda ümumi qayda onları "udur". Yönləndirmə birbaşa https:// ünvana getsin ki, əlavə HTTP addımı yaranmasın. HTTPS keçidinin incəlikləri HTTP-dən HTTPS-ə SEO təhlükəsiz keçid yazısında ətraflı izah olunub.
Yoxlamaq üçün terminalda:
curl -I https://kohnedomen.az/haqqimizda/
# Siyahıdakı bütün köhnə URL-ləri bir-bir yoxlamaq
while read -r url; do
curl -s -o /dev/null -w "%{http_code} %{redirect_url} $url\n" "$url"
done < kohne-urller.txt
Hər sətirdə 301 və düzgün yeni ünvan görməlisiniz. 200 və ya 404 görürsünüzsə, qayda işləmir.
3. Yeni saytı içəridən təmizləyin
Yönləndirmə xaricdən gələnlər üçündür. Saytın daxilində isə köhnə domenə heç bir istinad qalmamalıdır:
- daxili linklər, menyu və footer birbaşa yeni domenə göstərsin;
canonical,hreflangvə Open Graph ünvanları yenilənsin;- yeni sitemap.xml yaradılsın və robots.txt faylında yeni ünvan göstərilsin;
- şəkil, CSS və JS faylları köhnə domendən yüklənməsin.
WordPress saytında WP-CLI varsa, verilənlər bazasındakı köhnə ünvanları bir əmrlə dəyişə bilərsiniz. Əvvəlcə bazanın ehtiyat nüsxəsini götürün və --dry-run ilə nəyin dəyişəcəyinə baxın:
wp search-replace 'https://kohnedomen.az' 'https://yenidomen.az' --all-tables --dry-run
wp search-replace 'https://kohnedomen.az' 'https://yenidomen.az' --all-tables
Saytınızın AI köməkçilərinə necə təqdim olunduğunu da unutmayın: llms.txt faylı ilə AI axtarışında görünmək yazısındakı faylda da ünvanları yeni domenə dəyişin.
4. Search Console-da ünvan dəyişikliyini bildirin
Hər iki domeni (köhnə və yeni) Search Console-a əlavə edib təsdiqləyin. Hələ qurmamısınızsa, Google Search Console-a saytı əlavə etmək və ilk yoxlamalar bələdçisindən başlayın.
- 301-lər işləyəndən sonra köhnə domenin mülkündə "Ayarlar" bölməsinə keçin.
- "Ünvan dəyişikliyi" (Change of Address) alətini açın və yeni domeni seçin.
- Alət ana səhifənin və bir neçə səhifənin yönləndirməsini yoxlayacaq. Xəta varsa, əvvəl onu düzəldin.
- Yeni domenin mülkünə yeni sitemap faylını göndərin.
Bu alət domen səviyyəsində köçmə üçündür. Eyni domen daxilində yalnız URL strukturu dəyişirsə və ya HTTP-dən HTTPS-ə keçirsinizsə, ona ehtiyac yoxdur, 301 kifayətdir.
5. E-poçtu və xarici izləri unutmayın
Domen dəyişəndə ən çox unudulan hissə e-poçtdur. Köhnə ünvanlara (məsələn, info@kohnedomen.az) müştərilər və partnyorlar uzun müddət yazmağa davam edəcək.
- Köhnə domenin MX qeydlərini silməyin: qutuları saxlayın və ya yeni ünvanlara yönləndirmə (forwarder) qurun.
- Yeni domen üçün SPF, DKIM və DMARC qeydlərini əvvəlcədən qurun ki, məktublar spama düşməsin.
- E-poçt imzalarını, vizit kartlarını və sənəd şablonlarını yeniləyin.
- Google Biznes Profili, sosial şəbəkə profilləri, kataloqlar və reklam kabinetlərində linki dəyişin.
Backlinklər üçün ən dəyərli 10-20 mənbəni seçin və sayt sahiblərindən linki yeni domenə dəyişməyi xahiş edin. 301 onsuz da işləyir, amma birbaşa link daha etibarlıdır və köhnə domen bir gün əldən çıxsa belə qalır.
6. Köhnə domeni saxlayın və nəticəni izləyin
Ən böyük səhv köhnə domeni bir neçə ay sonra buraxmaqdır. Google yönləndirmələrin ən azı 180 gün saxlanmasını tövsiyə edir, praktikada isə köhnə domeni ən azı bir il, ideal halda daimi yeniləmək daha təhlükəsizdir. Buraxılmış domeni başqası ala və köhnə linklərinizdən istifadə edə bilər, bu həm brendə, həm də təhlükəsizliyə zərbədir.
.az domeninin illik qiyməti 45 ₼-dır və bu, itə biləcək trafiklə müqayisədə kiçik xərcdir. Domen xərclərini ümumi büdcəyə necə qatmağı Azərbaycanda sayt açmağın 2026 real xərc cədvəli yazısında görə bilərsiniz.
Keçiddən sonrakı ilk 4-8 həftədə bunları izləyin:
- Search Console-da yeni domenin indekslənən səhifə sayı artırmı;
- 404 xətaları və yönləndirmə xətaları hesabatı;
- əsas açar sözlərdə mövqelər və organik kliklər;
- köhnə domenə gələn trafik (tədricən azalmalıdır).
Tez-tez verilən suallar
301 yönləndirmə SEO gücünü ötürürmü?
Google 301-i daimi köçmə siqnalı kimi qəbul edir və səhifənin siqnallarını yeni URL-ə ötürür. Amma səhifələr mənaca uyğun gəlmirsə (məsələn, hamısı ana səhifəyə yönləndirilibsə), itki ola bilər.
Mövqelər nə vaxt bərpa olunur?
Bu, saytın ölçüsündən və Google-un saytı nə qədər tez-tez gəzməsindən asılıdır. Kiçik saytlarda adətən bir neçə həftə, böyük saytlarda daha uzun çəkir.
Hostinqi və domeni eyni gündə dəyişmək olarmı?
Olar, amma risk artır və problem çıxanda səbəbi tapmaq çətinləşir. Mümkünsə, əvvəlcə hostinqi köçürün, saytın stabil işlədiyini yoxlayın, sonra domen dəyişikliyinə keçin.
Köhnə domendə də eyni saytı açıq saxlamaq olarmı?
Eyni məzmunu iki domendə açıq saxlamaq dublikat yaradır. Köhnə domen öz məzmununu göstərməməli, yalnız 301 ilə yeni domenə yönləndirməlidir.
Domen dəyişikliyi düzgün planlananda trafik itkisi minimal olur. Yeni ad üçün uyğun domeni yoxlayıb qeydiyyatdan keçirin, saytın texniki köçürülməsini isə Hostinq.az-ın pulsuz sayt köçürmə xidmətinə həvalə edə bilərsiniz.