Bir gün məktublarınız çatmamağa başlayır. Bəziləri geri qayıdır, bəziləri isə sadəcə itir. Səbəb çox vaxt eynidir: göndərən IP və ya domen qara siyahılardan birinə düşüb. Bu siyahılar müstəqil təşkilatlar tərəfindən aparılır və dünyadakı poçt serverlərinin böyük hissəsi onlara baxır.
Necə aşkar etmək olar
Birinci əlamət geri dönən məktublardır. Geri dönmə mesajında adətən səbəb yazılır və orada siyahının adı görünə bilər. Bu mesajı silməyin, onu oxuyun, çünki problemin açarı oradadır.
İkinci yol yoxlama xidmətləridir. Bir neçə pulsuz xidmət domeni və IP ünvanı onlarla siyahıda eyni anda yoxlayır. Nəticədə hansı siyahıda olduğunuzu və çox vaxt səbəbi görürsünüz.
Səbəbi tapmadan çıxarılma sorğusu göndərməyin
Ən çox edilən səhv budur: adam siyahıya düşdüyünü görür, dərhal çıxarılma sorğusu göndərir, siyahıdan çıxır və bir neçə gün sonra yenidən düşür. Çünki səbəb aradan qalxmayıb.
Əsas səbəblər bunlardır:
- Poçt qutusu oğurlanıb. Zəif parol seçilib və hesabdan spam göndərilir. Ən çox rast gəlinən haldır.
- Sayt hack olunub. Sayta yerləşdirilən skript serverdən kütləvi məktub göndərir. Sahibi bundan xəbərsiz olur.
- Səhv marketinq göndərişi. Alınmış və ya köhnə siyahıya göndəriş edilib, çoxlu şikayət gəlib.
- Qonşu hesab. Paylaşılan hostinqdə eyni IP-dən başqa bir hesab spam göndərib.
- Konfiqurasiya səhvi. Server düzgün qurulmayıb və açıq ötürücü kimi işləyir.
Səbəbi necə tapmalı
Poçt serverinin göndəriş növbəsinə baxın. Orada minlərlə naməlum məktub varsa, mənbə aydındır. Sonra hansı hesabdan getdiyinə baxın.
Hesab oğurlanıbsa, dərhal parolu dəyişin və güclü parol qoyun. Poçt proqramlarında saxlanmış köhnə parolu da yeniləməyi unutmayın.
Mənbə sayt skriptidirsə, saytı yoxlamaq lazımdır. Adətən son yüklənmiş fayllara baxmaq kifayət edir. Şübhəli faylı silmək kifayət deyil, giriş yolunu da bağlamaq lazımdır, yoxsa bir neçə gündən sonra qayıdır.
Çıxarılma sorğusu
Səbəb aradan qaldırıldıqdan sonra siyahının saytına gedin, IP və ya domeni yazın və çıxarılma formunu doldurun. Əksər siyahılar bunu pulsuz edir.
Formda nə baş verdiyini və hansı tədbirləri gördüyünüzü qısaca yazın. Ümumi cümlə yox, konkret: hesab oğurlanmışdı, parol dəyişdirildi, iki mərhələli giriş qoşuldu.
Bəzi siyahılar avtomatik çıxarır, bəziləri əl ilə baxır və bir neçə gün çəkir. Təkrar sorğu göndərmək prosesi sürətləndirmir, əksinə gecikdirir.
Bərpa dərhal olmur
Siyahıdan çıxdıqdan sonra da bir müddət məktublar spam qovluğuna düşə bilər, çünki domenin reputasiyası zədələnib. Bərpa üçün bir neçə həftə normal, təmiz göndəriş lazımdır.
Bu dövrdə kütləvi göndəriş etməyin. Yalnız adi iş yazışması aparın ki, reputasiya tədricən düzəlsin.
Necə qarşısını almalı
Bir neçə tədbir bu problemi demək olar ki aradan qaldırır. Poçt qutularına güclü parol qoyun və mümkün olan yerdə iki mərhələli girişi aktivləşdirin. Saytı və plaginləri müntəzəm yeniləyin. SPF, DKIM və DMARC qeydlərini düzgün qurun. Marketinq göndərişini ayrıca platformadan aparın ki, gündəlik yazışmanız risk altına düşməsin.
Yekun
Qara siyahı problemi texniki problemdən çox təhlükəsizlik problemidir. Səbəb demək olar ki həmişə oğurlanmış hesab və ya hack olunmuş saytdır. Hostinq.az serverlərində göndəriş anomaliyaları monitorinq edilir və şübhəli aktivlik aşkarlananda hesab müvəqqəti məhdudlaşdırılır ki, bütün serverin reputasiyası qorunsun.