Server brauzerə fayl göndərəndə onu sıxa bilər. Sıxılmış fayl daha az yer tutur, daha tez çatır və brauzer onu açır. Uzun illər standart Gzip idi, indi isə Brotli daha yaxşı nəticə verir. Fərq kiçik görünür, amma hər səhifə yüklənişində təkrarlanır.
Sıxılma nəyə təsir edir
Sıxılma yalnız mətn əsaslı fayllara tətbiq olunur: HTML, CSS, JavaScript, JSON, SVG. Bu fayllarda çoxlu təkrarlanan naxış var və onlar yaxşı sıxılır.
Şəkillərə, videolara və PDF fayllarına sıxılma tətbiq etmək mənasızdır, çünki onlar onsuz da sıxılmış formatdadır. Üstəlik təkrar sıxmaq prosessor vaxtı yeyir və fayl ölçüsünü azaltmır.
Brotli nə qədər yaxşıdır
Praktik ölçmələrdə Brotli eyni faylı Gzip-dən təxminən on beş faiz daha çox sıxır. JavaScript və CSS fayllarında fərq daha nəzərəçarpandır.
Konkret misal: iki yüz kilobaytlıq CSS faylı Gzip ilə təxminən qırx kilobayta, Brotli ilə isə otuz dörd kilobayta düşür. Tək fayl üçün fərq altı kilobaytdır, amma səhifədə onlarla belə fayl var və hər ziyarətçi üçün təkrarlanır.
Niyə hər yerdə istifadə olunmur
Bir səbəb var: Brotli-nin ən yüksək səviyyəli sıxması prosessor üçün baha başa gəlir. Faylı hər sorğuda yenidən sıxmaq server yükünü artırır.
Həll sadədir və praktikada belə tətbiq olunur. Statik fayllar, yəni CSS və JS, əvvəlcədən ən yüksək səviyyədə sıxılır və nəticə saxlanılır. Dinamik məzmun, yəni hər dəfə yenidən yaranan HTML, isə orta səviyyədə sıxılır. Belədə həm sıxılma yüksək olur, həm də server yüklənmir.
Necə yoxlamaq olar
Brauzerin geliştirici alətlərində Network panelini açın, istənilən CSS və ya JS faylını seçin və cavab başlıqlarına baxın. Orada content-encoding sahəsində br yazılıbsa, Brotli işləyir. gzip yazılıbsa, köhnə üsul istifadə olunur.
Eyni paneldə faylın sıxılmış və açılmış ölçüsünü də görmək olar, yəni sıxılmanın real faydasını ölçmək mümkündür.
Nə vaxt işləmir
Bir neçə hal var ki, sıxılma tətbiq olunmur və bunu bilmək lazımdır.
Sayt Cloudflare kimi vasitəçi şəbəkə arxasındadırsa, sıxılma orada aparıla bilər və sizin server ayarlarınız görünməyə bilər. Bu, problem deyil, sadəcə yoxlama zamanı çaşdırır.
İkinci hal çox kiçik fayllardır. Bir kilobaytdan kiçik faylı sıxmaq mənasızdır, çünki sıxılma özü də yer tutur. Serverlər adətən minimum həddi tətbiq edir.
Üçüncü hal artıq sıxılmış fayllardır. Onlara ikinci dəfə toxunulmur.
Prioritet sıralaması
Sıxılma faydalıdır, amma sürət işində birinci addım deyil. Real prioritet belədir: əvvəlcə şəkilləri sıxın və müasir formata keçirin, sonra səhifə keşini qurun, sonra lazımsız skriptləri təmizləyin, sonra sıxılmaya baxın.
Səbəb sadədir: üç meqabaytlıq şəkli olan səhifədə Brotli-nin qazandırdığı altı kilobayt heç nə dəyişmir. Şəkil düzəldiləndən sonra isə sıxılma real fərq yaradır.
Yekun
Brotli pulsuz və avtomatik işləyən yaxşılaşdırmadır. Serveriniz dəstəkləyirsə, onu aktivləşdirin və unudun. Hostinq.az serverlərində LiteSpeed işlədiyi üçün Brotli standart olaraq aktivdir və statik fayllar əvvəlcədən sıxılmış şəkildə verilir.